Diabetes Mellitus (suikerziekte)

Mensen met diabetes maken geen of minder insuline aan en/of zijn verminderd gevoelig voor insuline. Insuline is een hormoon dat een belangrijke rol speelt bij het reguleren van het bloedglucosegehalte. Insuline is nodig om glucose in de cellen toe te laten. Glucose heeft iedereen in zijn bloed. Glucose wordt gemaakt uit koolhydraten in de voeding. Onze voeding bevat naast koolhydraten ook eiwitten, vetten, vitaminen en mineralen.

Koolhydraten is een verzamelnaam voor:

  • zetmeel: o.a. in brood, aardappelen, rijst, pasta en peulvruchten
  • melksuiker: o.a. in melk, karnemelk en yoghurt
  • vruchtensuiker: o.a. in fruit en vruchtensappen
  • suiker: o.a. in biet- en rietsuiker en honing 

Koolhydraten worden in de spijsvertering afgebroken tot glucose. Het bloed vervoert de glucose naar de lichaamscellen. De glucose kan echter niet zomaar in de cellen worden opgenomen. Hiervoor is insuline nodig. Insuline wordt gemaakt in de alvleesklier (ook wel pancreas genoemd). Een gezonde alvleesklier zorgt er voor dat het
bloedglucosegehalte binnen nauwe grenzen blijft. Als de cellen van ons lichaam worden beschouwd als deuren met een sleutelgat, dan is er een sleutel nodig om deze deuren te openen. Insuline is als het ware de sleutel. Als insuline de deuren heeft geopend, kan de glucose naar binnen. Glucose wordt in de cellen omgezet in energie. Energie is o.a. nodig om de hersenen te laten werken en te bewegen.
 
Als u koolhydraten heeft gegeten gaat het glucosegehalte in uw bloed omhoog. De alvleesklier reageert hierop en gaat meer insuline maken. De insuline zorgt er voor dat
de glucose wordt opgenomen in de cellen. Hierna daalt het glucose in uw bloed weer. De insulineproductie is na de maaltijden het grootst. Het glucosegehalte stijgt direct na elke maaltijd en daalt weer onder invloed van insuline. Er is dus steeds een evenwicht in het bloed tussen bloedglucose en insuline. Bij diabetes mellitus wordt er te weinig insuline geproduceerd door de alvleesklier óf de insuline werkt niet goed. Hierdoor blijft het glucosegehalte in het bloed te hoog.

Een bloedglucose tussen de 4 en 7 millimol per liter vóór de maaltijd wordt als goed beschouwd. Ongeveer 1½ uur na de maaltijd moet het bloedglucosegehalte het liefst
onder de 9 millimol per liter blijven. ‘Millimol per liter’ is de eenheid waarin de hoeveelheid glucose in het bloed wordt aangegeven. 

Er zijn verschillende typen diabetes:

  • Type 1 diabetes, ook wel insulineafhankelijke diabetes genoemd: De alvleesklier maakt (bijna) géén insuline. Deze vorm ontstaat meestal op jonge leeftijd.
  • Type 2 diabetes: Hierbij maakt de alvleesklier te weinig insuline en wordt de glucose vertraagd opgenomen of de glucose kan niet goed worden opgenomen omdat de ‘sleutel’ niet goed past in de deur van de cellen. Overgewicht speelt hierbij vaak een rol.

Overige typen van diabetes:

Zwangerschapsdiabetes, waarbij sprake is van verhoogde glucosewaarden door een veranderde hormoonhuishouding tijdens de zwangerschap. Diabetes kan bijvoorbeeld ook ontstaan als gevolg van ziekten van de alvleesklier of het gebruik van medicijnen (prednison). De laatste jaren zijn er meerdere vormen ontdekt. Vaak is hierbij een verminderde insulinegevoeligheid in het spel. De MODY (Maturity of the Young) is hier een voorbeeld van, deze vorm komt op jonge leeftijd voor. 

De symptomen

Als het glucosegehalte in het bloed te hoog wordt, reageert het lichaam hier op door de glucose uit te plassen. Hierdoor wordt er veel water aan het lichaam onttrokken. U merkt dan dat u vaker moet plassen en meer dorst krijgt door het grote vochtverlies. Omdat u veel glucose (energie) uitplast, kunt u vermageren. Andere klachten kunnen zijn: aanhoudende vermoeidheid, jeuk en slecht genezende wonden. 

De oorzaken

Het is momenteel niet precies bekend wat de oorzaak van het ontstaan van diabetes is. Er kunnen verschillende factoren een rol spelen, zoals erfelijke factoren, een te hoog lichaamsgewicht en de leeftijd. 

Wat is er aan te doen?

Het is belangrijk om diabetes te behandelen, omdat op den duur vervelende complicaties kunnen ontstaan. Het gaat hierbij om beschadigingen aan hart en bloedvaten, nieren, ogen, voeten en zenuwen. Een goede diabetes-behandeling vertraagt of voorkomt deze complicaties. Het dieet is de hoeksteen van de behandeling. Is een dieet niet voldoende dan kan de arts medicijnen voorschrijven. Mocht het dieet in combinatie met tabletten niet voldoende resultaat geven, dan zal beoordeeld worden of insuline-injecties nodig zijn. Bij type I diabetes wordt meteen met insuline gestart in combinatie met een dieet. 

Gaat diabetes mellitus ooit nog over ?

Diabetes is niet te genezen. Door een goede behandeling is een gewoon en actief leven echter heel goed mogelijk. Door een gezonde leefstijl kan het bloedglucosegehalte beter binnen de grenzen worden gehouden. Hierdoor verminderen of verbeteren uw klachten.

Risicofactoren

Mensen met diabetes mellitus hebben een groter risico op het krijgen van hart- en vaatziekten. Cholesterol speelt daar een rol bij. Cholesterol is een vetachtige stof in het bloed, die het lichaam nodig heeft. Mensen met diabetes hebben dikwijls echter te veel cholesterol en andere vetten in het bloed. Dit vergroot de kans op hart- en vaatziekten. Het lichaam maakt zelf cholesterol onder invloed van vet, vooral verzadigd vet, uit de voeding. Hoe meer verzadigd vet in de voeding, des te groter de kans op een verhoogd cholesterolgehalte in het bloed.

Ook van roken staat vast dat het één van de belangrijkste risicofactoren is voor het krijgen van hart- en vaatziekten. Stoppen met roken is dus altijd de moeite waard, al is dat niet zo eenvoudig. Uw hart en bloedvaten zullen er profijt van hebben. Na ongeveer vijf jaar is er weinig verschil meer tussen iemand die gestopt is met roken en een niet-roker bij de kans op het krijgen van hart- en vaatziekten. U kunt uw huisarts vragen u te helpen bij het stoppen met roken. 

Downloads

  • Diabetespolikliniek Apeldoorn (DIAB-505.2) Download

Deze website gebruikt cookies om u de best mogelijke ervaring te geven.

Strikt noodzakelijke cookies
Deze cookies zijn strikt noodzakelijk om over de site te navigeren en gebruik te maken van de verschillende functies op de website.
Functionaliteitscookies
Deze cookies verbeteren de functionaliteit van de website door het opslaan van uw voorkeuren.
Prestatiecookies
Deze cookies helpen om de prestaties van de website te verbeteren, waardoor u een betere gebruikerservaring krijgt.
Online surfgedrag/reclamecookies
Deze cookies worden enkel ingezet voor het kunnen afspelen van YouTubevideo's via onze website. Er worden dus geen gegevens verzameld voor reclamedoeleinden.

Meer weten